NIEUWSBRIEF 10-11-2024 

           

Editoriaal:

11 november, herdenking van overledenen bij WO 1 en WO 2…sta me toe kort even een verhaal te brengen over 2 kameraden, in dezelfde wijk in Noord Antwerpen geboren en gewoond, zelfde school gelopen en bij dezelfde werkgever, Auto’s PERMEKE aan het De Coninckplein aan het werk als automekanieker.

Raoul Van Riet is de oudste en Alfons Lambrechts gebruikte zijn tweede voornaam want eigenlijk noemt hij Franciscus. Bij het begin van de oorlog willen ze bewijzen dat ze de Duitse bezetter weg willen en ze sluiten aan bij de kleine verzetsgroep van onderwijzer Marcel Louette: Fidelio/Witte Brigade. Ze huwden allebei in hetzelfde jaar met 2 zusters en kregen allebei een dochterje in hetzelfde jaar 1943!

Overmoedig als jonge gasten zijn gaan ze pamfletten, vlugschriften, nu in onze moderne taal ‘flyers’ genoemd, uitdelen op verschillende plaatsen en ook op de hondenrenbaan in de Vestingstraat in hartje Antwerpen. Niet verstandig want achter de hoek is de Duitse Sicherheitspolizei ingetrokken in de gebouwen van de Joods diamanthandel, Hoveniersstraat/Schupstraat. In september 1944 heb ik ze persoonlijk daar zien vluchten met auto’s en vrachtwagens langs het Stadspark.

Maar terug naar de 2 kameraden die dus opgepakt werden en hun lijdensweg begonnen. Voor Raoul was het extra dramatisch, hij was geboren in Cardiff, het ‘vijandelijk’ Engeland, als zoon van een Belgisch koopvaardij kapitein die (toen reeds!) zijn echtgenote mee op reis nam en tijdens een terugvaart in 1918 vader werd! Raoul was dus ook Engelsman en via de Gestapo HQ in de Koningin Elisabethlei - nu Provinciehuis - samen met Alfons naar Breendonk afgevoerd werd. Uiteraard met de nodige folteringen ging het richting Duitsland waar ze allebei in de DORA werkkampen terecht kwamen en als prima opgeleidde automekaniekers aan het werk gezet werden om V1 en V2 bommen te maken.

We mogen quasi zeker zijn dat ze ook daar de nodige sabotage aan de ‘Vergeltungswaffen’ aanbrachten. Naarmate de geallieerden oprukten werden de kampen gesloten en kwamen de dodentochten op gang, Raoul kwam terecht in het dodenkamp Theresienstadt en stierf op 5 mei 1945. Alfons stierf tijdens een echte dodenmars in hevige sneuwstorm en bittere koude op 8 februari 1945 in Gross Rosen.

In de e-nieuwsbrief foto’s van deze verzetslui en helden. Medailles, zoals het Oorlogskruis e.a. zijn er natuurlijk ook bij. De echtgenote van Alfons werkte na de bevrijding van Antwerpen als secretaresse voor kolonel Louette en tikte de proces verbalen van de collabroteurs die in het apenkot van de Antwerpse Zoo opgesloten zaten. Ze overleed op 4 juli 2015. Ik huwde haar dochter Daisy in 1963.

Ik hoop dat mijn kinderen, 2 dochters, en nakomelingen dit verhaal nooit vergeten.

 

Bob

    

Afbeelding met symbool, logo, Graphics, clipart

Automatisch gegenereerde beschrijving 

Uit het logboek van de commodore:

1.        De teerlingen zijn geworpen. We weten dus wie de volgende vier jaar een beslissende rol zal spelen op het wereldtoneel. Het staat nu wel zo goed als vast dat Europa dringend werk zal moeten maken van zelfredzaamheid. Het signaal is niet nieuw, het werd 20 jaar geleden al gegeven, maar in Europa hebben we lekker verder geslapen.        

Het grote voordeel van de huidige kiesuitslag in de USA is dat de wake-up call nu meer dan duidelijk is. Ook voor defensie staan de sterren gunstig om eindelijk over te gaan naar een degelijke internationale samenwerking. Over de vorm daarvan zal nog een hartig woordje gepraat worden en dat laten we best over aan specialisten.     

Toch denken we te mogen verwijzen naar de pioniersrol die de marines van België en Nederland al zeer vroeg hebben opgenomen en die met de Admiraliteit Benelux-organisatie een model van samenwerking gecreëerd hebben dat, voor ons als buitenstaanders, heel succesvol oogt. Blijft natuurlijk de vraag of dit geschikt is om zonder meer op te schalen naar een multinationale Europese dimensie.        

Het lijkt wel wenselijk dat dergelijke modellen niet parallel aan, maar wel onder een Navo koepel tot stand komen om operationele complexiteit te vermijden, om de eenheid in het bondgenootschap te bewaren, en om het geheel enigszins betaalbaar te houden.         

Wetende dat de Europese defensie-uitgaven, ondanks de oorlog in Oekraïne, nog altijd maar 23% van het totaal bedragen en dat zeven op de tien van de gevechtsklare soldaten in Europa Amerikaans zijn (Jonathan Holslag in Knack nr. 45/2024), dan beseft men voor welke enorme uitdaging wij staan. Er zijn nog altijd 100.000 Amerikaanse soldaten in onze contreien gestationeerd. Holslag vergelijkt de problematiek met het sprookje van de drie biggetjes: weten dat de boze wolf er gaat aankomen, maar verwaarlozen om een stevig huis te bouwen...

2.         Op 18 december e.k. wordt door STAB (Sail Training Association Belgium) een info- en kennismakingsavond georganiseerd voor het grote publiek, om enthousiasme te kweken voor de “magie van het zeilen”. In onze nieuwsbrief van vorige week stond de link naar het evenement nogal ongelukkig verscholen tussen ander nieuws. Dit willen we nu goedmaken en oproepen tot een massale deelname. 19u30 Thonetlaan 165, 2050 Antwerpen, lokalen van de Zeescouts. https://www.bootmag.be/2024/10/30/infoavond-sail-training-association-belgium/. Zie ook verder in de e-nieuwsbrief.

3.        Vroeger hebben we al eens melding gemaakt van nieuwe initiatieven om vracht per zeilschip te vervoeren. Dergelijke toe te juichen experimenten komen nu ook naar onze achtertuin.               

Caroline Huygens, van chocoladefabriek “Coup de Chocolat” in Borgerhout heeft 700 kg cacaobonen laten overkomen uit Columbia per zeilschip. (GVA 6/11/2024). Dit gebeurde in twee fasen. In een eerste fase werd een grotere hoeveelheid overgezeild naar Le Havre met de Anemoon, een vrachtzeilschip van 900 ton. De portie voor Borgerhout zal Caroline zelf begeleiden tussen Le Havre en Antwerpen aan boord van de Levant. Het hele traject is dus afgelegd met een minimum aan CO2-emissies.        

Wij kijken met veel interesse naar dergelijke initiatieven. We hopen echt dat men er zal in slagen om aan te tonen dat, omwille van de vele restricties op de fossiele brandstoffen, de zeilvaart voor bepaalde transporten terug economisch haalbaar wordt, en er dus terug een toekomst voor is. Naast het milieu zal ook de esthetiek er wel bij varen. (GVA 5/11/2024). Zie ook een bijdrage van Georges Janssens, verder in de e-nieuwsbrief.

4.        CO2-vrij varen zonder hulp van zeilen, of waterstofaandrijving is nog altijd een verre droom. Zelfs een binnenschip waarvan het hele ruim bedekt is met zonnepanelen kan hiermee enkel bereiken dat het bijna geen beroep meer moet doen op walstroom. Dat moet ook het gloednieuwe binnenschip Helios ervaren, uitgerust met een recordaantal van 312 zonnepanelen. Hoogstens garandeert dit 10 à 12% besparing op brandstof. (Nieuwsblad Transport 29/10/2024). Bij “Dunkelflaute”, zoals we deze week konden ervaren, kan je daar natuurlijk niet op rekenen. Terloops vraag ik mij trouwens af of het hier nog mogelijk is om met twee man de luiken van het ruim open te leggen, en of dat überhaupt nog mogelijk is.    

Zelfs de nieuwe volledig elektrische sleepboot “Volta” van Port of Antwerp Bruges, een Europese primeur, die momenteel nog op een schip zit tussen Vietnam en Antwerpen, kan die emissievrijheid niet claimen. Zolang de geproduceerde hernieuwbare energie niet behoorlijk kan opgeslagen worden, blijven we afhankelijk van centrales op fossiele brandstoffen, ook omwille van ontoereikendheid van de resterende nucleaire centrales.  

De “Volta” is op weg naar Europa, op de “Jumbo Kinetic” samen met 6 klassieke sleepboten, waarvan nog 5 ook voor PAB bestemd zijn. Ze werden gebouwd door Damen Song Cam Shipyard in Vietnam. Ze zijn van het RSD-type, dat betekent dat zij met hun dubbele boeg, uiterst soepel zowel voor-als achtersleeptaken kunnen uitvoeren. Aankomst in Antwerpen is voorzien tegen eind november. Zie ook verder in de e-nieuwsbrief.

5.        Terugkomend op het cacaoverhaal per zeilschip, wist U dat “wereldzeilers doorgaans goede leiders zijn, omdat zij geleerd hebben met de nodige afstand naar de wereld te kijken”? Dat is tenminste wat Leen Verpoest beweert in de Standaard van 9 november 2024. Zij brengt deze column naar aanleiding van het vertrek op zondag van de “Vendée Globe”. Veertig schippers komen dan aan de start in Sables d'Olonne voor deze wedstrijd solozeilen rond de wereld. Ook een Belg neemt deel: Denis Van Weyenbergh (57). We wensen hem in elk geval veel succes toe.        

Als voorbeelden voor haar stelling citeert zij de exploten van Fridtjof Nansen, succesvol poolreiziger en Nobelprijswinnaar, de Britse solozeilster Ellen Mac Arthur, die nu ngo's leidt rond circulaire economie, en Ernest Schackleton, die na een mislukte Zuidpoolexpeditie en schipbreuk in 1914 van de Endurance, erin slaagde om zijn voltallige bemanning in 1916 heelhuids terug te brengen. Maar ook Adrien de Gerlache, Robert Falcon Scott en Amundsen krijgen een vermelding.

6.        Deze week verscheen een nieuwe uitgave van Thuishaven, de digitale nieuwsbrief van PAB. Die biedt onder andere de gelegenheid om de afleveringen van de merkwaardige TV-reeks “De Haven” terug te kijken. Ook sta ik nog altijd in bewondering voor de benaming Seaniors waarmee oud-havenmedewerkers worden aangesproken. Zoals ik reeds eerder hier zegde: jaloers dat ik zelf niet op die aanspreektitel gekomen ben, om een deel van ons ledenbestand te benoemen.

7.        Op donderdag 14 november 2024 is het dan de grote dag voor onze voordracht “Vesting en haven van Antwerpen”, ten bate van de bootkas van smaldeel DELTA.  Ons vrijwilligersteam heeft al heel wat werk verzet, en staat nu in de startblokken om de dag zelf in goede banen te leiden. Proficiat voor jullie inzet. Zoals reeds meermaals vermeld zijn zowel de namiddagsessie van 14u als de avondsessie van 19u. volledig uitverkocht, dus nu nog inschrijven heeft geen zin meer.   

In de e-nieuwsbrief, aansluitend op dit logboek vindt U de laatste instructies voor een vlotte bereikbaarheid. Inderdaad hebben de werken aan de Oosterweelverbinding een aantal hindernissen gecreëerd waardoor bereikbaarheid niet meer zo evident is. Omdat de Siberiabruggen niet meer draaien, en daardoor de Mexicobruggen meer trafiek krijgen rijdt tram 24 enkel nog bij begin en einde van de kantooruren naar het Havenhuis. Bovendien is de bovengrondse parkeergelegenheid ingenomen door de werfzone. Om eventuele laatste wijzigingen te kennen raden wij aan om donderdag nog eens even onze website
www.rbrnc.be, te consulteren. U vindt daar trouwens nog heel wat ander interessant materiaal.     

Wil U alles nog eens mondeling horen, of gewoon een gezellige namiddag doorbrengen, dan kan dat op woensdag 13 november tussen 14 en 17 u tijdens ons laatste Happy Hour van het seizoen a/b van de Angèle op de droogdokkensite in Antwerpen.       

Wie uit de boot viel op 14 november kan de voordracht naar alle waarschijnlijkheid nog meepikken op 10 december, eveneens a/b van de Angèle. Details volgen. In voorkomend geval dus graag uw interesse laten weten aan voorzitter@rbnrc.be.

 
Willy 10/11/2024